
“തിരിച്ചു കിട്ടാത്ത സ്നേഹം മനസ്സിന്റെ വിങ്ങലാണ്” നാല് പതിറ്റാണ്ടിലേറെക്കാലമായി മലയാളിയുടെ പ്രണയസങ്കൽപ്പങ്ങളിലും വിരഹനോവുകളിലും ഈ വരികൾ ഒരു നിശ്ശബ്ദ നെടുവീർപ്പായി അലയടിക്കുന്നു. ഐ.വി. ശശി – പത്മരാജൻ കൂട്ടുകെട്ടിൽ വിരിഞ്ഞ ‘കാണാമറയത്ത്’ എന്ന ചലച്ചിത്രകാവ്യം മലയാള സിനിമയുടെ ചരിത്രതാളുകളിൽ കുറിച്ചിട്ടത് പ്രണയത്തിന്റെയും ത്യാഗത്തിന്റെയും വിതുമ്പലുകളുടെയും മായ്ച്ചു കളയാനാവാത്ത ഏടുകളാണ്. സമയം എത്ര കടന്നുപോയാലും, തലമുറകൾ മാറിമറിഞ്ഞാലും ചില പ്രണയ ചിത്രങ്ങൾ നൽകുന്ന നോവ് മായാതെ നിൽക്കും; അതിലൊന്നാണ് കാണാമറയത്ത്. വലിയ ആർഭാടങ്ങളോ ബഹളങ്ങളോ ഇല്ലാതെ, മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെ ആഴവും സങ്കീർണ്ണതകളും മനസ്സിൽ തൊടുന്ന രീതിയിൽ ആവിഷ്കരിച്ച ഈ ചിത്രം പ്രണയത്തിന്റെ അതിർവരമ്പുകളെയും പക്വതയുടെ വേലിക്കെട്ടുകളെയും അതിജീവിക്കുന്ന വൈകാരികതലത്തെയാണ് പ്രേക്ഷകർക്ക് മുന്നിൽ തുറന്നുവെച്ചത്.
റോയി വർഗ്ഗീസ് എന്ന പക്വതയാർന്ന വ്യവസായിയും ഷെർലി എന്ന അനാഥയായ പെൺകുട്ടിയും തമ്മിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ബന്ധവും, അതിനിടയിലേക്ക് കടന്നുവരുന്ന ബേബി എന്ന ചെറുപ്പക്കാരന്റെ നിഷ്കളങ്കമായ പ്രണയവുമാണ് കാണാമറയത്തിന്റെ ഇതിവൃത്തം. താൻ അറിയാതെ തന്നെ തനിക്ക് തണലായി മാറിയ ‘അങ്കിളിനോട്’ ഷെർലിക്ക് തോന്നുന്ന അനുരാഗവും, ആ പ്രണയത്തിന് മുന്നിൽ തനിക്കുള്ള പ്രായവും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളും ഓർത്ത് പതറുന്ന റോയിയുടെ മനസ്സും പത്മരാജൻ തന്റെ തൂലികയിലൂടെ അതീവ സൂക്ഷ്മതയോടെ വരച്ചുകാട്ടി. സ്നേഹിക്കുകയും എന്നാൽ അത് തുറന്നുപറയാൻ മടിക്കുകയും, ഒടുവിൽ പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ സന്തോഷത്തിനായി സ്വന്തം ഉള്ളിലെ പ്രണയം നെഞ്ചിലൊതുക്കി ത്യാഗം ചെയ്യേണ്ടി വരികയും ചെയ്യുന്ന കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വൈകാരിക സംഘർഷങ്ങളാണ് ചിത്രത്തിന്റെ ജീവൻ. തിരിച്ചു കിട്ടാത്ത സ്നേഹം മനസ്സിന്റെ വിങ്ങലായി മാറുമ്പോഴും, ആ വിങ്ങലിനെ പുഞ്ചിരിയുടെ മറവിൽ ഒളിപ്പിച്ചു വെച്ച് മറ്റൊരാൾക്ക് വേണ്ടി വഴിയൊരുക്കുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ പ്രണയമെന്ന് ചിത്രം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
മമ്മൂട്ടി എന്ന നടന്റെ അഭിനയജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും ശാന്തവും എന്നാൽ ആഴമേറിയതുമായ കഥാപാത്രങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു റോയി വർഗ്ഗീസ്. ഗൗരവക്കാരനായ, എന്നാൽ ഉള്ളിൽ വറ്റാത്ത സ്നേഹവും കരുണയുമുള്ള റോയിയെ മമ്മൂട്ടി അതിഗംഭീരമായാണ് സ്ക്രീനിൽ ജീവിപ്പിച്ചത്. ഷെർലിയായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച ശോഭനയുടെ നിഷ്കളങ്കമായ മുഖവും സ്വാഭാവികമായ അഭിനയവും മലയാളികളുടെ മനസ്സിൽ എന്നും മായാതെ നിൽക്കുന്നു. ഷെർലിയുടെ മനസ്സിൽ റോയിയോടുള്ള സ്നേഹം പൂവിടുമ്പോൾ, റോയിക്ക് അതിനോടുണ്ടാകുന്ന ഭയവും പക്വതയാർന്ന ആത്മനിയന്ത്രണവും കഥയെ കൂടുതൽ ഭംഗിയുള്ളതാക്കുന്നു. ഇതിനൊപ്പം റഹ്മാൻ അവതരിപ്പിച്ച ബേബി എന്ന കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രണയവും, സ്നേഹിച്ച പെൺകുട്ടിക്ക് വേണ്ടി തനിക്ക് പിന്മാറേണ്ടി വരുന്ന നിമിഷങ്ങളും പ്രേക്ഷകരിൽ വലിയൊരു തരംഗം തന്നെയാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്.
തുടക്കത്തിൽ തന്റെ പ്രായവും സമൂഹത്തെയും ഓർത്ത് ഷെർലിയുടെ പ്രണയം സ്വീകരിക്കാൻ മടിക്കുകയും, അവളിൽ നിന്ന് അകന്നുമാറാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന റോയി, ഒടുവിൽ ഷെർലിക്ക് തന്നോടുള്ള പ്രണയത്തിന്റെ ആഴവും നിർവ്യാജമായ സ്നേഹവും തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സും നിറയുന്നു. എല്ലാ സംശയങ്ങൾക്കും മടി കാണിക്കലുകൾക്കും വിരാമമിട്ടുകൊണ്ട്, സിനിമയുടെ അവസാന നിമിഷങ്ങളിൽ റോയി ഷെർലിയെ തന്റെ ജീവിതത്തിലേക്ക് പൂർണ്ണ മനസ്സോടെ തിരികെ സ്വീകരിക്കുന്നു.
വിരഹത്തിന്റെയും വിങ്ങലിന്റെയും പാതയിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച് ഒടുവിൽ പ്രണയത്തിന്റെ മനോഹരമായ പൂർണ്ണതയിലേക്ക് എത്തുന്ന ‘കാണാമറയത്ത്’ എന്ന ചിത്രം, എന്നും മലയാള സിനിമാ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സിൽ ഒരു മായാവസന്തമായി ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടി നിലനിൽക്കും.
‘കാണാമറയത്ത്’ എന്ന സിനിമയെ ഇത്രയധികം നെഞ്ചിലേറ്റാൻ മറ്റൊരു പ്രധാന കാരണം അതിലെ കാലാതീതമായ സംഗീതമാണ്. ബിച്ചു തിരുമലയുടെ വരികൾക്ക് ശ്യാം ഈണം പകർന്ന പാട്ടുകൾ ഇന്നും മലയാളികളുടെ പ്രിയപ്പെട്ട ഗാനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിലുണ്ട്. “ഒരു മധുരക്കിനാവിൻ ലഹരിയിലെങ്ങോ”, “ഈരൻ മേഘം” തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ കേൾക്കുമ്പോൾ ഓരോ മലയാളിയുടെ ഉള്ളിലും പ്രണയത്തിന്റെ പഴയ വസന്തങ്ങൾ പുനർജനിക്കുന്നു. സംഗീതവും പത്മരാജന്റെ വൈകാരികമായ സംഭാഷണങ്ങളും ഐ.വി. ശശിയുടെ ദൃശ്യഭാഷയും കൂടിച്ചേർന്നപ്പോൾ ഉണ്ടായത് വെറുമൊരു ചലച്ചിത്രമല്ല, മറിച്ച് തലമുറകൾ നെഞ്ചിലേറ്റിയ ഒരു കാവ്യാനുഭവമായിരുന്നു.
ജീവിതത്തിൽ പലപ്പോഴും നമ്മൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ കാര്യങ്ങൾ നടക്കണമെന്നില്ല. പ്രണയത്തിലും ഇത് തന്നെയാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. നാം ജീവനായി സ്നേഹിക്കുന്നയാൾ നമ്മെ തിരികെ സ്നേഹിക്കണം എന്ന് നിർബന്ധമില്ല. സ്നേഹം നിരസിക്കപ്പെടുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ സാഹചര്യങ്ങൾ കൊണ്ട് അത് സാക്ഷാത്കരിക്കപ്പെടാതെ പോകുമ്പോഴോ ഉണ്ടാകുന്ന വിങ്ങൽ, അത് അനുഭവിക്കുന്നവന്റെ ആത്മാവിനെത്തന്നെ നീറ്റുന്ന ഒന്നാണ്. ‘കാണാമറയത്ത്’ പങ്കുവെക്കുന്നതും ഈ വിങ്ങലാണ്. എന്നാൽ ആ വിങ്ങലിനെ ത്യാഗത്തിന്റെ മനോഹരമായ തലത്തിലേക്ക് ഉയർത്താൻ സാധിച്ചു എന്നതാണ് ഈ സിനിമയെ വേറിട്ടു നിർത്തുന്നത്. സ്നേഹം അടക്കിപ്പിടിച്ച്, കാണാമറയത്ത് നിന്ന് പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ സന്തോഷത്തിനായി പ്രാർത്ഥിക്കുന്ന ആ മനസ്സ് എത്ര വിശാലമാണ്!
വർഷങ്ങൾ എത്ര കഴിഞ്ഞാലും, മലയാള സിനിമാ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സിൽ ‘കാണാമറയത്ത്’ എന്ന ചിത്രം ഒരു മായാവസന്തമായി നിലനിൽക്കും. പ്രണയത്തിന്റെ മധുരവും വിരഹത്തിന്റെ കൈപ്പും തിരിച്ചു കിട്ടാത്ത സ്നേഹത്തിന്റെ നീറ്റലും അനുഭവിപ്പിച്ച ഈ ചിത്രം, എന്നും പ്രണയിക്കുന്നവരുടെ മനസ്സിൽ ഒരു തേങ്ങലായി തുടരും. “തിരിച്ചു കിട്ടാത്ത സ്നേഹം മനസ്സിന്റെ വിങ്ങലാണ്” എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നമ്മെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, ആ കാണാമറയത്തെ സ്നേഹ പ്രപഞ്ചം മലയാളികളുടെ ഹൃദയത്തിൽ എന്നും ചിരപ്രതിഷ്ഠ നേടിയിരിക്കുന്നു.