എഴുപത്തി രണ്ടാമത് ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ മലയാളി സിനിമാപ്രേമികൾക്കിടയിൽ വലിയ അമർഷവും പ്രതിഷേധവുമാണ് ഉയർന്നുപൊങ്ങിയത്. കഴിഞ്ഞ കുറച്ചുകാലമായി ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ തന്നെ ഗുണനിലവാരം കൊണ്ടും പ്രമേയവൈവിധ്യം കൊണ്ടും ഏറ്റവും മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന ഒരു സിനിമാ വ്യവസായമാണ് മലയാളത്തിന്റേത്. എന്നാൽ ദേശീയ പുരസ്കാര പ്രഖ്യാപനം വന്നപ്പോൾ, നിരൂപകശ്രദ്ധയും പ്രേക്ഷകപ്രീതിയും ഒരുപോലെ നേടിയ ‘കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡം’, ‘മഞ്ഞുമ്മൽ ബോയ്സ്’ തുടങ്ങിയ സിനിമകൾ പൂർണ്ണമായും തള്ളിക്കളയപ്പെടുകയായിരുന്നു.. ഒരു സിനിമ എന്ന നിലയിൽ അതിന്റെ പ്രമേയം, അത് അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന രീതി, അഭിനേതാക്കളുടെ പ്രകടനം, സാങ്കേതിക തികവ് എന്നിവയിലെല്ലാം ഏറെ മുന്നിൽ നിന്ന ചിത്രമായിരുന്നു മഞ്ഞുമ്മൽ ബോയ്സും, ‘കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡവും. പുരസ്കാരങ്ങൾക്കപ്പുറം ജനങ്ങളുടെ മനസ്സിൽ ഇടംപിടിച്ച ചിത്രമാണെങ്കിലും, ദേശീയ തലത്തിൽ ഈ ചിത്രങ്ങൾക്ക് അർഹിച്ച അംഗീകാരം ലഭിക്കാതിരുന്നത് എന്തുകൊണ്ടെന്ന ചോദ്യം സജീവമാണ്.
ദിൻജിത്ത് അയ്യത്താൻ സംവിധാനം ചെയ്ത് ബാഹുൽ രമേഷ് തിരക്കഥയും ക്യാമറയും നിർവ്വഹിച്ച ‘കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡം’ എന്ന ചിത്രം ഒരു സാധാരണ മിസ്റ്ററി ത്രില്ലർ ഗണത്തിൽ ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്ന ഒന്നല്ല. വനാതിർത്തിയോട് ചേർന്ന ഒരു പ്രദേശവും, അവിടെ സംഭവിക്കുന്ന ചില കാണാപ്പുറങ്ങളും, മനുഷ്യന്റെ ഓർമ്മയും മറവിയും കുറ്റബോധവും തമ്മിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ബന്ധങ്ങളുമാണ് ചിത്രം ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്. പ്രേക്ഷകന്റെ ബുദ്ധിയെയും നിരീക്ഷണപാടവത്തെയും അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനിക്കുന്ന തിരക്കഥയാണ് ചിത്രത്തിന്റേത്. അനാവശ്യമായ മെലോഡ്രാമയോ ഉറക്കെയെത്തിപ്പിടിക്കുന്ന ഡയലോഗുകളോ ഇല്ലാതെ, അന്തരീക്ഷവും നിശ്ശബ്ദതകളും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ സൂക്ഷ്മമായ ചലനങ്ങളും കൊണ്ട് ഒരു വലിയ നിഗൂഢതയും മാനസിക സംഘർഷവും പ്രേക്ഷകരിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ ചിത്രത്തിന് കഴിഞ്ഞു. അസിഫ് അലിയുടെയും വിജയരാഘവന്റെയും നിയന്ത്രിതമായ, സ്വാഭാവികമായ അഭിനയ മുഹൂർത്തങ്ങളും, ശബ്ദകലാസംവിധാനവും സിനിമയുടെ മൂഡിനെ നിലനിർത്തുന്നതിൽ വലിയ പങ്ക് വഹിച്ചു. ഇത്രയും സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു മാനസിക-ക്രൈം ഡ്രാമയെ ഇത്രമേൽ ലളിതവും എന്നാൽ ആഴമുള്ളതുമായ രീതിയിൽ ദൃശ്യവൽക്കരിച്ചത് മലയാള സിനിമയിലെ തന്നെ അപൂർവ്വമായ അനുഭവമായിരുന്നു.
മറുവശത്ത്, ചിദംബരം സംവിധാനം ചെയ്ത ‘മഞ്ഞുമ്മൽ ബോയ്സ്’ ഒരു സർവൈവൽ ത്രില്ലർ എന്നതിലുപരി സൗഹൃദത്തിന്റെയും ജീവനുവേണ്ടിയുള്ള പോരാട്ടത്തിന്റെയും പച്ചയായ അടയാളപ്പെടുത്തലായിരുന്നു. ഗുണാ കേവ്സ് എന്ന അപകടം പിടിച്ച അന്തരീക്ഷത്തെ അതുപോലെ പുനഃസൃഷ്ടിച്ച അജയൻ ചാലിശ്ശേരിയുടെ ആർട്ട് ഡയറക്ഷൻ മാത്രം മതി ഈ ചിത്രത്തിന് സാങ്കേതിക മികവിനുള്ള ഏതൊരു പുരസ്കാരവും നൽകാൻ. ക്യാമറാമാൻ ഷൈജു ഖാലിദിന്റെ ദൃശ്യഭാഷയും, സുഷിൻ ശ്യാമിന്റെ പശ്ചാത്തല സംഗീതവും, സൗണ്ട് ഡിസൈനും ചേർന്ന് പ്രേക്ഷകനെ ആ ആഴക്കയത്തിലേക്ക് നേരിട്ട് തള്ളിയിടുന്ന അനുഭവമാണ് സമ്മാനിച്ചത്. യാതൊരുവിധ വ്യാജ വികാരപ്രകടനങ്ങളോ ആവശ്യമില്ലാത്ത നായകത്വ നിർമ്മിതിയോ ഇല്ലാതെ, തികച്ചും റിയലിസ്റ്റിക്കായ അനുഭവത്തിലൂടെ പ്രേക്ഷകരിൽ ശ്വാസമടക്കിപ്പിടിച്ചിരിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള അനുഭവം സൃഷ്ടിക്കാൻ ചിത്രത്തിനായ്. ഇന്ത്യയിലൊട്ടാകെ തരംഗമായി മാറിയ ഈ ചിത്രം പ്രാദേശിക അതിരുകൾ കടന്ന് ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ തന്നെ ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമായി മാറിയത് ഇതിന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിലുള്ള നിർമ്മാണ ചാതുരി കൊണ്ടാണ്.
എന്നിട്ടും എന്തുകൊണ്ട് ഈ രണ്ടു ചിത്രങ്ങളും ദേശീയ ജൂറിയുടെ കണ്ണിൽ പെടാതെ പോയി എന്നത് ഗൗരവമായി വിശകലനം ചെയ്യപ്പെടേണ്ട ഒന്നാണ്. ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാര ജൂറികളുടെ ചരിത്രം പരിശോധിച്ചാൽ ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാകും; അവർ പലപ്പോഴും പരമ്പരാഗതമായ സാമൂഹിക പ്രസക്തിയുള്ള വിഷയങ്ങൾ, ചരിത്ര സിനിമകൾ, അല്ലെങ്കിൽ പ്രകടമായ നാടകീയതയുള്ള ചിത്രങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കാണ് കൂടുതൽ മുൻഗണന നൽകാറുള്ളത്. ‘കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡം’ പോലെയുള്ള ഒരു സൈക്കോളജിക്കൽ ഡ്രാമയുടെ കാതൽ അതിലെ സൂക്ഷ്മമായ നിശ്ശബ്ദതകളിലും പറയാതെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങളിലുമാണ്. പതിനായിരക്കണക്കിന് ചിത്രങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് ചുരുങ്ങിയ സമയം കൊണ്ട് സിനിമകൾ കണ്ട് വിലയിരുത്തുന്ന ഒരു ജൂറിക്ക്, ഈ സൂക്ഷ്മതകൾ മുഴുവനായി ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയാതെ പോയിട്ടുണ്ടാകാം.
അതുപോലെ തന്നെ ‘മഞ്ഞുമ്മൽ ബോയ്സ്’ നേരിട്ട ഒരു പ്രധാന വെല്ലുവിളി അത് ഒരു ‘ജനപ്രിയ സർവൈവൽ ത്രില്ലർ’ എന്ന ലേബലിൽ ഒതുക്കപ്പെട്ടു എന്നതാണ്. വൻ ബോക്സ് ഓഫീസ് വിജയം നേടുന്ന സിനിമകൾക്ക് പിന്നിലെ അപാരമായ സാങ്കേതിക അധ്വാനത്തെക്കാൾ, ചെറിയ ബജറ്റിൽ നിർമ്മിക്കുന്ന ആർട്ട് സിനിമകൾക്കോ അല്ലെങ്കിൽ സന്ദേശപ്രധാനമായ ചിത്രങ്ങൾക്കോ പുരസ്കാരം നൽകുക എന്ന ഒരു അലിഖിത പ്രവണത ജൂറികളിൽ കാണാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഒരു അപകടത്തെ സാങ്കേതികമായി പുനഃസൃഷ്ടിക്കുക, അതിൽ സൗണ്ട് ഡിസൈനിലൂടെയും റിയലിസ്റ്റിക് മെയ്ക്കിംഗിലൂടെയും ശ്വാസം മുട്ടിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷം ഉണ്ടാക്കുക എന്നത് കേവലം വാണിജ്യ സിനിമയുടെ ചേരുവയല്ല, മറിച്ച് സിനിമ എന്ന കലയുടെ വിസ്മയകരമായ വികാസമാണ്. ഇത് തിരിച്ചറിയുന്നതിൽ ജൂറി പരാജയപ്പെട്ടു എന്ന് വേണം കരുതാൻ.